ФАО бас экономисі: Ормуз бұғазындағы іркілістер өнімділікті төмендетуі мүмкін

ФАО бас экономисі Максимо Тореро Дүниежүзілік азық-түлік форумы қарсаңында РИА «Новости» агенттігіне сұхбат берді. Ол ескерту жасады: Ормуз бұғазы арқылы жеткізілімдердегі іркілістер салдарынан тыңайтқыштар қымбаттаса немесе тапшы болса, фермерлер оларды аз енгізе бастайды, ал бұл келесі маусымдарда өнімділікті төмендетеді.

Сарапшының айтуынша, әлемдік саудадағы тыңайтқыштардың үштен біріне дейіні осы бұғаз арқылы өтеді. Нақты үлес өнім түрі мен кезеңге байланысты. Парсы шығанағы өңіріне әлемдік карбамид экспортының шамамен 30–35%-ы және аммиак экспортының 20–30%-ы тиесілі. Әлемдік күкірттің шамамен төрттен бірі де сонда өндіріледі, ал өңірдің оның экспортындағы үлесі 50%-ға жуық. Күкірт фосфор тыңайтқыштарын өндіруге қажет.

Тореро мұнайдан айырмашылығы, «тыңайтқыштар үшін балама құбыр бағыттары жоқ» екенін атап өтті. Сауда ағындарының бір бөлігі қалпына келді. Алайда тыңайтқыштардың бағасы мен қолжетімділігіне әлі де экспорттағы іркілістер, қымбат фрахт пен сақтандыру әсер етуде. Нарыққа сұйытылған табиғи газ (СТГ) экспортының қысқаруы мен табиғи газдың жоғары бағасы да қысым көрсетуде. Газ азот тыңайтқыштарын өндіруде шикізат және энергия көзі болып табылады.

Ұзаққа созылған іркілістер импорттаушыларды сатып алуды қысқартуға немесе қымбатырақ жеткізушілерге көшуге мәжбүрлеуі мүмкін. Әлемдік бағаның өсуі бүкіл әлемдегі аграрийлерге әсер етеді. Экономистің пікірінше, бұл ең алдымен тыңайтқыш импортына қатты тәуелді, табысы төмен елдердің азық-түлік қауіпсіздігіне ықпал етеді.